Ortaokul 8. Sınıf Öğrencilerinin Küresel Isınmayı Azaltmaya Yönelik Görüşleri

Abstract

Küresel ısınmaya bağlı iklim değişikliği, insanlığın karşı karşıya olduğu en büyüksorunlardan biri olup toplumsal kalkınma açısından oldukça önemlidir. Fen eğitimikapsamında bu konuların ele alınması öğrencilerin çevre sorunlarıyla başa çıkabilmebecerilerini artırmalarına yardım etmektedir. Araştırmanın temel amacı ortaokul 8. Sınıföğrencilerinin küresel ısınmayı etkileyen faktörler hakkındaki farkındalıklarını ve küreselısınmayı artıracak davranışları sergileme durumlarını incelemektir. Bu genel amaçdoğrultusunda karma yöntem araştırma türlerinden biri olan sıralı açımlayıcı desenkullanılmıştır. Bu çalışmaya 2022-2023 öğretim yılında Ankara İli Çankaya İlçesindeki üçortaokul bünyesinde 8. sınıfta okumakta olan 335 öğrenci katılmıştır. Çalışmada “kolayulaşılabilir durum örneklemesi” yöntemine başvurulmuştur. Veri toplama aracı olarak yarıyapılandırılmış görüşme formu ve araştırmacı tarafından geliştirilen “Küresel IsınmayıAzaltmaya Yönelik Farkındalık Anketi” kullanılmıştır. Araştırmadan elde edilen sonuçlar;öğrencilerin daha çok, çevre kirliliği, hava kirliliği ve atıklar gibi günlük hayattakarşılaştıkları çevre sorunlarını doğru cevaplandırdıkladılarını ancak sera etkisi ve küreselısınma konularında eksik cevaplar verdiklerini göstermektedir. Öğrenciler sokağa çöpatmama, kullanılmayan eşyaların başka insanlara verilmesi, ağaçlandırma yapılması gibiolumlu davranışlar içeren konuların küresel ısınmayı azaltacağını belirtmektedir. Ancakkırmızı et tüketimi ve yazın klima kullanımı gibi görünüşte bir olumsuzluk içermeyenkonularla küresel ısınma arasında tam anlamıyla ilişki kuramadıkları görülmektedir. Bunedenle kırmızı et tüketimi, metan gibi küresel ısınma tehditi içeren gazların emisyonu ileküresel ısınma arasındaki dolaylı ilişkinin öğrencilere kazandırılmasının önemli olduğusonucuna varılmıştır. Nitel bulgular neticesinde küresel ısınmanın önlenebilmesi içinöğrenciler, bireysel ve toplumsal örnek davranışların sergilenmesi ve çevreyi korumayailişkin toplu veya toplumsal etkinlikler yapılmasının gerekliliğini vurgulamışlardır. Çalışmasonuçlarından hareketle öğrencilere uygun basılı ve dijital materyallerin hazırlanması,öğretmenlerin derslerde çevre sorunları ve okul dışı öğrenme uygulamalarına daha fazla yervermeleri önerilebilir.