Ortaokul öğrencilerinin maddenin tanecikli yapısı konusuyla ilgili kavram yanılgılarının tespiti

Abstract

Bu araştırmanın temel amacı, ortaokul öğrencilerinin, “Maddenin Tanecikli Yapısı” konusuna ilişkin sahip oldukları kavram yanılgılarını tespit etmektir. Araştırma, nicel araştırma desenlerinden tarama modeli kullanılarak yürütülmüştür. Araştırmanın çalışma grubunu, 2025–2026 eğitim-öğretim yılında Kırşehir ilindeki ortaokullarda öğrenim gören toplam 374 yedinci sınıf öğrencisi oluşturmuştur. Araştırmada veri toplama aracı olarak “Maddenin Tanecikli Yapısıyla İlgili Kavram Yanılgısı Testi” kullanılmıştır. Araştırma bulguları doğrultusunda öğrencilerde maddenin tanecikli yapısıyla ilgili bilgi eksikliklerine ve kavram yanılgılarına sahip oldukları tespit edilmiştir. Araştırma sonucunda, öğrencilerin maddenin tanecikli yapısı ve fiziksel süreçler bağlamında; mikroskobik taneciklere canlılık veya makroskobik özellikler aktarma, fiziksel ile kimyasal değişimleri birbirine karıştırma, hâl değişimleri sırasındaki moleküler dinamiği yanlış anlamlandırma ve kapalı sistemlerde kütlenin korunumunu kavrayamama gibi çeşitli temel kavram yanılgılarına sahip oldukları tespit edilmiştir. Araştırmaya katılan öğrencilerin toplam test puanlarının cinsiyet, özel ders alma durumu ve dershaneye veya etüt merkezlerine gitme durumu değişkenlerine göre istatistiksel olarak anlamlı bir farklılık göstermediği saptanmıştır. Ayrıca okul kursuna giden ve gitmeyen öğrencilerin arasında anlamlı bir farkın olduğu görülmüştür.