Diz Osteoartritli Hastalarda Bir Dakika Otur Kalk Testinin Geçerliği ve Güvenirliği

Abstract

Osteoartrit (OA); genetik, biyomekanik ve biyokimyasal faktörlerin etkisiyle özellikle yüktaşıyan eklemlerde ilerleyici kartilaj dejenerasyonu, osteofit, subkondral sertleşme, sinovialmembran ve eklem kapsülünde biyokimyasal ve morfolojik deformasyonla karakterizedejeneratif bir patolojidir. Diz eklemi, OA’da semptomatik olarak en sık tutulan eklemdir.Diz OA tedavisinde primer yaklaşım ağrıyı azaltmak, eklem hareket açıklığını restore etmek,ve fonksiyonelliği kazandırmaktır. Bu amaçla ağrı kesiciler, nonsteroidal antiinflamatuvarilaçlar (NSAID), fizik tedavi ve eklem içi enjeksiyonlar kullanılmaktadır. Bu tedavilerdenfayda görmeyen hastalarda ise çeşitli cerrahi yaklaşımlar uygulanmaktadır. Bir dakika oturkalk testi (BDOKT) alt ekstremite fonksiyonelliğini ölçmek için kullanılan uygulamasıkolay, güvenli, ucuz bir ölçektir. Diz osteoartriti hastalığında alt ekstremite tutulumu vesekonder olarak genel vücut tutulumuna bağlı olarak ambulasyon problemlerine sıklıklarastlanılmaktadır. Diz osteoartritli hastalar şiddetli ağrı nedeniyle yüksek tempolu egzersizve uzun süren fonksiyonel testler esnasında zorlanmaktadırlar. Dolayısıyla bu hastalarınfonksiyonel düzeylerini ölçerken kısa süreli testler seçilmelidir. Dolayısıyla bu çalışmadaxiidiz osteoartritli hastalarının fonksiyonelliğini ölçmeyi kolaylaştıracak olan BDOKTölçeğinin geçerlik ve güvenirlik düzeyi test edilmiştir. Çalışmamız 1 Ekim 2024 – 1 Nisan2025 tarihleri arasında Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Tıp Fakültesi Eğitim ve AraştırmaHastanesi FTR Polikliniği’ne başvuran ve OA tanısı almış 74 birey üzerinde yapılmıştır. Buçalışmada değerlendirme ölçeği olarak; Bir Dakika Otur Kalk Testi, Vizüel Analog Skala,İki Dakika Yürüme Testi, Uluslararası Fiziksel Aktivite Anketi, Basamak Testi ve TampaKinezyofobi Ölçeği kullanılmıştır. Çalışmamız sonuçlarına göre BDOKT skoru ile aktivitesırasındaki ağrı ve kinezyofobi skoru arasında istatistiksel olarak anlamlı negatif güçlüilişkiler tespit edilmiştir. Ayrıca BDOKT skoru ile fiziksel aktivite düzeyi, basamak testi veiki dakika yürüme testi skoru arasında istatistiksel olarak anlamlı pozitif güçlü ilişkilerbulunmuştur. Ayrıca, BDOKT’nin test-tekrar test güvenirliğini değerlendirmek içinhesaplanan sınıf içi korelasyon katsayısı değeri 0,95 idi ve %95 güven aralığında 0,93 ila0,97 arasında değişmekteydi. Hesaplanan sınıf içi korelasyon katsayısı değeri, BDOKT’ninmükemmel test-tekrar test güvenirliğine ve tekrarlanan ölçümlerde zamansal kararlılığa vetutarlılığa sahip olduğunu göstermiştir. Analiz sonuçlarımıza göre, diz OA’li bireyler içinBDOKT geçerli ve güvenilirdir. BDOKT, diğer testlere nazaran daha pratik, kullanımıkolay, güvenilir ve küçük alanlarda uygulanabilir olması gibi özellikleriyle alternatif birfonksiyonel egzersiz testi olabilir.