Ebeveyni şizofreni hastası olan bireylerin çocukluk çağı deneyimleri: Fenomenolojik bir çalışma

Abstract

Ruhsal hastalıklar arasında şizofreni, karmaşık doğası nedeniyle önemli bir yere sahiptir. Ebeveyni şizofreni hastası olan çocukların hayatı çok boyutlu olarak değişmekte, çocuğun sosyal, fiziksel ve duygusal gelişimi üzerinde olumsuz etkileri olmakta ve bu durum hem çocukluk çağında hem de yetişkinlik döneminde ruhsal bozuklukların oluşma riskini arttırmaktadır. Araştırma ebeveyni şizofreni hastası olan bireylerin çocukluk çağı deneyimlerini incelemek amacıyla nitel araştırma deseni olan fenomenolojik yaklaşım kullanılmıştır. Araştırmanın örneklemini araştırmaya katılamaya kabul eden ve dahil edilme kriterlerine uyan 26 katılımcı oluşturmuştur. Araştırmada veri toplamada araştırmacılar tarafından hazırlanan "Tanıtıcı Özellikler Soru Formu" ve "Yarı Yapılandırılmış Derinlemesine Bireysel Görüşme Formu" kullanılmıştır. Verilerin analizinin tamamlanmasının ardından tema ve alt temalar oluşturulmuştur. Yapılan derinlemesine görüşmelerin ardından," Şizofreni Hakkındaki Görüşler, Şizofren Bir Ebeveynle Büyümek, Çocukluk Çağı Deneyimleri, Nasıl Baş Ettim, Yarım Kalan Hayaller, Yetişkinliğe Yansımaları" olarak altı tema ve 31 alt tema belirlenmiştir. Bu nitel araştırma sonucunda ebeveyni şizofreni hastası olan çocukların katılımcıların ihmal, istismar, depresyon, çocuk işçiliği, damgalanma ve yalnızlık gibi fiziksel, ruhsal, ekonomik ve sosyal yönlerden bir çok zorlukların bulunduğu çocukluk çağı deneyimleri edindikleri ve bu zorlukların yetişkinlik dönemine de yansıdığı tespit edilmiştir. Anahtar Kelimeler: Çocukluk çağı, deneyim, şizofreni ebeveynAmong mental illnesses, schizophrenia has an important place due to its complex nature. The life of children whose parents have schizophrenia changes in a multidimensional way, has negative effects on the social, physical and emotional development of the child, and this increases the risk of mental disorders in both childhood and adulthood. The phenomenological approach, which is a qualitative research design, was used to examine the childhood experiences of individuals whose research parents had schizophrenia. The sample of the study consisted of 26 participants who accepted to participate in the study and met the inclusion criteria. In the study, "Descriptive Characteristics Questionnaire" and "Semi-structured In-depth Individual Interview Form" prepared by the researchers were used to collect data. After the analysis of the data was completed, themes and sub-themes were created. After in-depth interviews, six themes and 31 sub-themes were determined as "Opinions about Schizophrenia, Growing up with a Schizophrenic Parent, Childhood Experiences, How I Coped, Unfinished Dreams, Reflections on Adulthood". As a result of this qualitative research, it was determined that the children whose parents had schizophrenia had childhood experiences with many physical, mental, economic and social difficulties such as neglect, abuse, depression, child labour, stigma and loneliness, and these difficulties were reflected in their adulthood. Key Words: Schizophrenia parent, childhood, experience.