Iraklı Annelerin Çocukluk Dönemi Hastalıklarında Uyguladığı Geleneksel Yöntemlerin Belirlenmesi

Abstract

Irak çok uluslu toplumsal yapıya sahip geleneksel bir Ortadoğu ülkesidir. Çocuk ve kadın nüfusunun fazla olması ve eyalet sisteminin getirdiği bölgesel farklılıklar ve az gelişmişlik nedeni ile geleneneksel uygulamaların anne ve çocuklarda sık uygulandığı tahmin edilmektedir. Bu nedenle çalışma, Iraklı annelerin çocukluk dönemi hastalıklarında uyguladığı geleneksel yöntemlerin belirlenmesi amacıyla gerçekleştirilmiştir. Araştırma, Diyala Valiliği'nde bulunan Al-Batool Kadın ve Çocuk Eğitim Hastanesi'nde acil servisler ve yatan hasta servislerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmanın evren ve örneklemi Diyala merkezine kayıtlı ve bu hastanelere başvuran kadınları içerecek şekilde planlanmıştır. Araştırmanın örneklemi Diyala şehir merkezindeki 20 ila 49 yaşları arasındaki 360 kadından oluşmaktadır. Araştırmanın verileri araştırmacının literatüre göre oluşturduğu veri toplama formu ile toplanmıştır. Anneye ait bazı demografik bilgiler ve çocuklarda sık görülen rahatsızlıklara yönelik 10 sorunun, çoktan seçmeli ve açık uçlu yanıtlarının yüzde ve sayı olarak değerlendirmesi yapılmıştır. Araştırmaya katılan annelerin %33’ünün yaşı 35 yaş üzerinde, %75,4’ünün medeni halinin evli, %68,6’sının kent merkezinde yaşadığı, %7,6’sının 1 veya 2 çocuğunun öldüğü, %5,8’inin daha önce düşük yaptığı, %42,7’sinin 3 ve üzerinde yaşayan çocuğu olduğu saptanmıştır. Iraklı annelerin kullandığı geleneksel yöntemlere bakıldığında; Annelerin çoğunluğunun "Çocuğunuzun ateşi yükseldiğinde ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtın (%44.4) "bitkisel bir karışım kullanmak" olduğunu göstermektedir. Ayrıca annelerin çoğunluğunun, "Çocuğunuz ağrı çektiğinde ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtın (%30.00) "Bitkisel bir karışım kullanmak" ve ‘Ağrılı bölgeye masaj yapmak veya yağlarla masaj yapmak’ (%27.78) olduğu, "Çocuğunuz kabızlık çekerse ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtın ‘Çocuğa özel yiyecek veya karışım vermek’ (% 31.67) olduğu, "Çocuğunuz ishal olduğunda ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtın ‘En yakın sağlık merkezini veya hastaneyi ziyaret etmek’ (%30.56) olduğu, "Çocuğunuzun diş çıkarması gecikirse ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtın (%30) "çocuğa hurma, şeker veya bal vermek" seçeneği olduğu, "Çocuk nezle olursa ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtın (%11.94) "çocuğu iyi bir şekilde ısıtmak" seçeneği olduğu ix görülmüştür. Annelerin çoğunluğunun, "Çocuk öksürük çekerse ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtın (%30) "sıcak sıvılar içirmek" olduğu ve annelerin "Çocuk sarılık olursa ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtın (%41.4) ‘Çocuğa şekerli su vermek’ (%31.11) ve ‘Çocuğu ışığa ve güneş ışığına maruz bırakmak’ (%22.5) olduğu, "Çocuk kulak enfeksiyonu geçirirse ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtın, (%42.1) "soğuk veya sıcak kompresler kullanmak" olduğu görülmüştür. Son olarak, annelerin "Çocuk göz enfeksiyonu geçirirse ne yaparsınız?" sorusuna verdikleri yanıtların çoğunluğunu Gözün dışını sabun ve ılık suyla silmek (%30.56) Göze sürme sürmek (%23.61) ve Bitkisel bir karışım kullanmak (%30.28) seçeneğinin oluşturduğu görülmüştür. Katılımcıların çoğunun bitkisel karışımları geleneksel tedavi için kullandığı görülmüştür. Anneler tarafından adaçayı (%10.56), fesleğen (%7.5), pekmez (%8.86), soğan (%5.00) söğüt ağacı yaprağı ve zencefil-bal-limon karışımı (%11.67), okaliptus yağı (%2.22), kurtboğanı bitkisi (%7.78), gülsuyu ve çay (%15.28) bitkileri tercih edilmektedir. Bu sonuçlar doğrultusunda hemşirelik bakımında kanıta dayalı uygulamaların öneminin vurgulanması ve annelerin geleneklerin bilgeliğini modern tıbbın faydaları ile birleştirerek, kültürel ve tıbbi standartları karşılayan kapsamlı bir bakım sunulması önerilir.