Matematik Eğitiminde Ters Yüz Öğrenme Modeli ve Teknoloji Üzerine Yapılan Çalışmaların Bibliyometrik Analizi

Abstract

Ters yüz öğrenme modeli, geleneksel yöntemlerin ters hale getirilmesi ile oluşur. Matematik eğitimi içerisinde ters yüz öğrenme modeli, öğrencilerin konuları evde öğrenmeleri ve sınıf ortamında öğretmen ve arkadaşlarıyla etkileşime girerek uygulamalı etkinlikler gerçekleştirmeleri esasına dayanır. Özellikle matematik gibi soyut kavramların yoğun olduğu derslerde, sınıf içi zamanın uygulamalara ayrılması, öğrenme sürecinin somutlaştırılması ve kalıcılığının artırılması açısından büyük önem taşımaktadır. Ters yüz öğrenme modelinin temel bileşenlerinden biri ise teknoloji kullanımının entegrasyonudur. Son yıllarda teknolojik imkânların gelişmesi ve özellikle COVID-19 pandemisi sürecinde eğitimin çevrim içi ortamlara taşınması, bu modelin yaygınlaşmasını ve benimsenmesini hızlandırmıştır. Bu araştırma, matematik eğitiminde ters yüz öğrenme ve teknoloji temalı yayınların bibliyometrik analizini gerçekleştirmeyi; alandaki güncel eğilimleri belirlemeyi ve gelecekteki araştırmalar için yönlendirici bilgiler sunmayı amaçlamaktadır. Araştırma, nitel araştırma yöntemlerinden biri olan betimsel tarama modelinde tasarlanmış ve veri kaynağı olarak Scopus veri tabanı kullanılmıştır. Bu kapsamda 2012–2024 yılları arasında yayımlanmış toplam 167 araştırma makalesi analiz edilmiştir. Yapılan analizler, TYÖM’e yönelik akademik ilginin özellikle 2020 yılı itibarıyla COVID-19 pandemisinin etkisiyle büyük ölçüde arttığını göstermiştir. Pandemi süreciyle birlikte çevrim içi eğitimin yaygınlaşması, teknoloji destekli öğretim yöntemlerinin önem kazanmasına ve TYÖM’e yönelik yayın sayısının artmasına neden olmuştur. TYÖM’ün çevrim içi öğrenme, aktif öğrenme ve bilgisayar destekli öğretim gibi kavramlarla güçlü ilişkiler kurduğu; ABD, Çin ve Tayvan gibi ülkelerin hem üretkenlik hem de uluslararası iş birliği açısından merkezî konumda yer aldığı belirlenmiştir. Ayrıca, Bergmann, Bishop ve Abeysekera gibi yazarların literatürde yönlendirici roller üstlendikleri ve TYÖM’ün zaman içerisinde disiplinler arası bir yapıya evrildiği tespit edilmiştir.