Ticari Kahverengi Yumurtacı Ebeveynlerden Elde Edilen Yumurtaların Kuluçka Sonuçlarının Somali Şartlarında Belirlenmesi

Abstract

Çalışmanın amacı, kahverengi yumurtacı ebeveyn tavuk sürüsünden elde edilen kuluçkalık yumurtaların Somali şartlarında kuluçka özelliklerini belirlemekti. Araştırmanın materyalini Türkiye de faaliyet gösteren özel bir firmadan 45 haftalık yaştaki kahverengi yumurtacı damızlık sürüsünden temin edilen 7281 adet kuluçkalık yumurta oluşturmuştur. Yumurtalar araç ile İstanbul hava limanına, oradan da uçak ile Somali Mogadişuya getirilmiştir. Yumurtalar araç ile işletmeye getirildikten sonra klima ile soğutulan 22 °C sıcaklıktaki bir odada bir gün süre ile bekletildikten sonra kuluçka işlemine başlanmıştır. Somali Afrika kıtasının en doğusunda yer alıp hint okyanusuna kıyıdır. Somali ekvatora yakın olması sebebi ile ikliminde fazla bir mevsimsel değişiklik yoktur. Çalışmanın yapıldığı Mogadişuda sıcaklık yıl boyu 24-32 ºC arasında değişmekte ve bu durum hayvansal üretimin pek çok dalında sıcaklık stresinin oluşmasına sebep olmaktadır. Çalışmada kuluçka parametreleri; Kuluçka randımanı; % 84.62, çıkış gücü; % 87.11, satılabilir civciv oranı; % 98.93, pasgar skor civciv kalitesi; 9.43, döllülük % 97.14, erken dönem embriyo ölümü; % 3.46, orta dönem embriyo ölümü; % 1.20, geç dönem embriyo ölümü; 6.98 olarak belirlenmiştir. Yüksek çevre sıcaklığı özellikle sıcaklığın yüksek olduğu gündüz vakitlerinde kuluçkahanede ilave bir serinletme önleminin alınmasını zorunlu kılmaktadır. Bu önlem alındığı takdirde kuluçka değerleri Somali şartlarında normal değerlere yakın olarak gerçekleştirilebilmektedir.