Kırşehir İli KoşullarındaYetiştirilen Sığırların MemeÖzellikleri, Meme Ve BacakTemizlik Skorları İle SomatikHücre Sayısı Arasındaki İlişkiler:Külhüyük Köyü Örneği

Abstract

Bu çalışma Kırşehir ili Külhüyük köyü koşullarında yetiştirilen sığırların meme özellikleri, meme ve bacak temizlik skorları ile somatik hücre sayısı (SHS) arasındaki ilişkilerin belirlenmesi amacıyla yapılmıştır. Araştırmada Simental ve melezi 40 baş, Siyah-Alaca ve melezi9 baş, Esmer ve melezi 32 baş olmak üzere toplamda 81 baş sığır üzerinde gerçekleştirilmiştir. Irk, laktasyon sırası ve vücut kondisyon puanının ön meme bağlantısı (ÖMB), meme derinliği(MD), arka meme yüksekliği (AMY), meme merkez bağı (MMB) ve ön meme başı yerleşimi(ÖMBY) puanlarına etkisi istatistiki açıdan önemsiz olduğu tespit edilmiştir (P>0.05). Laktasyonsırası ve vücut kondisyon puanının (VKP) meme başı uzunluğu (MBU) puanlamasına etkisi istatistiki açıdan önemli (P<0.05) iken, ırkın MBU’na etkisi önemsiz bulunmuştur (P>0.05). Irk, laktasyon sırası ve vücut kondisyon puanının meme ve bacak temizliğine etkisi istatistiki açıdan önemsiz olduğu tespit edilmiştir (P>0.05). Irkın test günü süt verimi (TGSV) ve SHS üzerine etkisi istatistiki açıdan önemsiz olduğu tespit edilmiştir (P>0.05). Laktasyon sırası ve vücut kondisyon puanının TGSV’ne etkisi istatistiki açıdan önemsiz (P>0.05), SHS üzerine etkisi istatistiki açıdan önemli olduğu belirlenmiştir (P<0.05). Laktasyon sırası arttıkça SHS değeri artarken, vücut kondisyon puanı arttıkça SHS değeri azalmıştır. Irk, meme ve bacak temizliğinin TGSV ve somatik hücre sayılarına etkisi istatistiki açıdan önemsiz olduğu hesaplanmıştır(P>0.05). Vücut kondisyon puanının, TGSV ve somatik hücre sayıları üzerine etkisinin istatistikiolarak önemli olduğu tespit edilmiştir (P<0.05). Meme özelliklerinden MMB’nın TGSV ve SHS değeri üzerine etkisi istatistiki açıdan önemli bulunurken (P<0.05), diğer meme özelliklerinin test günü süt verimi ve somatik hücre sayılarına etkisi istatistiki açıdan önemsiz olduğu tespit edilmiştir (P>0.05). Bu çalışmada meme temizliği ile MBU arasında negatif yönde (r=-0.331)önemli korelasyon tespit edilmiştir (P<0.01). VKP ile ÖMB (r=0.339) ve TGSV (r=0.381)arasındaki korelasyonlar pozitif yöndedir (P<0.01). Log10SHS ile meme özelliklerinden ÖMB(r=-0.225) ve MMB (r=-0.237) (P<0.05) ile VKP (r=-0.448) ve TGSV (r=-0.773) arasında negatif yönde ve istatistiki olarak önemli (P<0.01) düzeyde korelasyonlar tespit edilmiş olup, yapılacak araştırmalarda bu durumun göz önüne alınması gerektiği sonucuna ulaşılmıştır.